İklim direnci mahalleden başlıyor, Okyay COP31’de anlattı

İzmir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Prof. Dr. Pınar Okyay, Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31’inci Taraflar Konferansı’nda (COP31) İzmir’in iklim krizine karşı deneyimlerini uluslararası katılımcılarla paylaştı.

Rusya Pavyonu’nda gerçekleştirilen "Sınır Tanımayan İklim Dirençliliği: Küresel Deneyimler ve Ortaklıkların Gücü" başlıklı oturumda konuşan Okyay, iklim değişikliğinin etkilerine karşı yerel yönetimlerin sorumluluğuna, mahalle ölçeğinde dayanışmanın önemine ve kentler arası iş birliklerine dikkat çekti.

Yerel yönetimlerin insanların gündelik yaşamına doğrudan dokunduğunu belirten Okyay, bir mahalleden örnek verdi. Tek başına yaşayan, sağlık sorunları olan ve aşırı sıcaklarda evini serin tutmakta zorlanan yaşlı bir kadını düşünmelerini isteyen Okyay, bu kişinin en yakın yeşil alana yürüyerek ulaşamadığını, telefonuna gelen sıcak uyarısını okusa bile ne yapacağını ya da kimden yardım isteyeceğini bilemeyebileceğini anlattı. "Peki, onun kapısını kim çalacak?" diye sordu.

Okyay, iklim krizinin mevcut eşitsizlikleri derinleştirdiğini, düşük gelirin, dil engellerinin, bakım sorumluluklarının ve yalnızlığın hizmetlere erişimi zorlaştırabildiğini kaydetti. "Bu nedenle, dirençli bir İzmir’in ancak dirençli mahallelerle mümkün olduğuna inanıyoruz" dedi.

Tek Sağlık yaklaşımı

İklim krizine Tek Sağlık yaklaşımı çerçevesinden baktıklarını ifade eden Okyay, insan, hayvan ve çevre sağlığının birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini vurguladı. "Su kıtlığı, toprağın bozulması ve aşırı sıcaklar, aynı çevreyi paylaşan bütün canlıları etkiler. Sağlığımızı korumak için bu ilişkileri belediyenin planlarına, hizmetlerine ve kaynak kullanımına yansıtmamız gerekir" diye konuştu.

İzmir’de koruyucu sağlık hizmetlerinin mahallelere taşındığını belirten Okyay, sağlık okuryazarlığı, psikososyal destek ve sağlıklı yaşlanma programlarının mahalle ihtiyaçlarına göre şekillendirildiğini söyledi. Hizmetlerin vatandaşa yakın noktalarda sunulmasının, daha önce belediyeye başvurmayan kişilere de ulaşmayı sağladığını kaydetti. Mahalle bostanlarının bu yaklaşımın önemli bir parçası olduğunu belirten Okyay, "Birlikte gıda üretmek, insanların hem gıdayla ve toprakla hem de birbirleriyle kurdukları bağı güçlendiriyor. Bu bostanları yaygınlaştırırken suyu nasıl kullandığımızı ve toprağı nasıl koruduğumuzu da dikkatle ele almamız gerekiyor" ifadelerini kullandı.

Mahalle dayanışması ve afet hazırlığı

Mahallelerdeki Dayanışma Noktalarının vatandaşlarla belediye hizmetleri arasında bağ kurduğunu söyleyen Okyay, bu noktaların insanların yardım isteyebildiği ve güven ilişkisi geliştirebildiği alanlar olduğunu belirtti. Afet hazırlığında mahalle ölçeğindeki dayanışmanın önemine dikkat çeken Okyay, Mahalle Afet Gönüllülerinin rolünü anlattı.

"Komşularını tanıyan, yerel riskleri bilen ve gerekli eğitimleri almış kişiler, afetlere hazırlığın vazgeçilmez bir parçasıdır. Belediyenin görevi ise onları güçlü kamu hizmetleriyle, eğitimle ve koordinasyonla desteklemektir" diye konuştu.

Katılım ve uluslararası iş birliği

İklim politikalarının oluşturulmasında vatandaş katılımının belirleyici olduğunu vurgulayan Okyay, İzmir’deki İklim Yurttaş Meclislerinin, insanların yaşadıkları çevreye ilişkin bilgi ve deneyimlerini karar alma süreçlerine taşımasına olanak sağladığını söyledi.

Kentler arası uluslararası ortaklıklara değinen Okyay, deneyim paylaşımının yalnızca başarılı projelerin anlatılmasıyla sınırlı kalmaması gerektiğini savundu. Bir yağmur suyu sistemi ya da ekolojik koridor uygulaması paylaşılırken bakım gereksinimlerinin, maliyetlerin, karşılaşılan güçlüklerin ve uygulamadan kimlerin yararlandığının da konuşulması gerektiğini belirtti. "Hangi çözümün hangi koşullarda işe yaradığını bilmek, başka bir kentin kendi gerçekliğine uygun adımı atmasını kolaylaştırır" dedi.

Teknik ekipler arasında saha ziyaretleri, ortak eğitimler ve küçük ölçekli pilot projelerle bilgi alışverişinin kalıcı iş birliklerine dönüştürülebileceğini kaydeden Okyay, yerel yönetimlere sağlanacak öngörülebilir finansman ve teknik desteğin önemine değindi. "İzmir, deneyimlerini paylaşmaya, karşılaştığı güçlükleri açıkça konuşmaya ve diğer kentlerden öğrenmeye hazırdır" dedi.

Konuşmasının sonunda Okyay, iklim dirençliliğinin yalnızca kriz anında yardım ulaştırmakla sınırlı olmadığını, asıl hedefin tehlikeleri baştan azaltan, herkes için güvenli ve sağlıklı yaşam alanları oluşturmak olduğunu söyledi. "Tehlikeleri en baştan azaltan bir mahalle kurmak istiyoruz. Gölgelikli sokakları, daha serin evleri, yürüme mesafesinde yeşil alanları ve bu yeşil dokuyu yaşatacak su kaynakları olan bir mahalle" ifadelerini kullandı.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı