VakıfBank Kültür Yayınları (VBKY), “Başarı ve Bastırılma” isimli kitabı okurlarıyla buluşturuyor. Dag Nikolaus Hasse’nin kaleme aldığı bu çalışma, Rönesans’ı Arapça kaleme alınmış bilim ve felsefe eserleriyle kurulan ilişki açısından iki yönlü bir tarihsel süreç olarak ele alıyor. Buna göre Rönesans, bir yandan Arapça bilim eserlerinin Avrupa’daki etkisinin en güçlü olduğu dönemi temsil ederken, diğer yandan Batı’nın bu mirası giderek unutmaya, hatta bilinçli biçimde bastırmaya başladığı bir sürece de işaret ediyor.
VBKY’nin felsefe kitaplığı, Dag Nikolaus Hasse’nin kaleme aldığı, Mehmet Zahit Tiryaki’nin dilimize çevirdiği “Başarı ve Bastırılma” adlı kitabıyla genişlemeye devam ediyor. Dag Nikolaus Hasse’nin bu çığır açıcı kitabında Hasse, İbn Sînâ, İbn Rüşd ve Râzî gibi büyük düşünürlerin tıp, felsefe ve astroloji alanındaki eserlerinin, matbaanın icadıyla birlikte Avrupa’da nasıl geniş bir dolaşıma girdiğini ayrıntılı belgelerle ortaya koyuyor. Ancak anlatı yalnızca bir başarı hikâyesiyle sınırlı kalmıyor; hümanist akımların yükselişi ve Kilise baskısı altında bu otoritelerin nasıl sistemli biçimde dışlandığını ve etkilerinin görünmez kılındığını da analiz ediyor. Avrupa üniversitelerinin müfredatlarından Latince çeviri tekniklerine, entelektüel biyografi yazımından sinameki gibi tıbbi bitkiler etrafında yürütülen tartışmalara kadar uzanan eser, Doğu ile Batı arasındaki bilgi aktarımını somut örneklerle gözler önüne seriyor.
“Başarı ve Bastırılma”, söylem düzeyinin ötesine geçerek Rönesans bilginlerinin Arapça üretilen teorileri teknik ayrıntılarıyla nasıl benimsediklerini ya da reddettiklerini gösteriyor ve modern Avrupa kültürünün oluşumunda bu mirasın belirleyici rolünü yeniden düşünmeye davet ediyor.
Kitaptan:
“Bu kitabın temel amacı, Rönesans ve modern polemiklerin ötesine geçerek Arapça bilimler ve felsefenin Rönesans’taki gerçek etkisini değerlendirmektir… Arapça düşüncenin alımlanması açısından çift taraflı bir olgu olarak Rönesans’a dair kavrayışımızı geliştirmektir. Rönesans bir yandan çeşitli Arapça geleneklerin etkilerinin zirvesine ulaştığı bir dönemdir, öte yandan Rönesans, Batı’nın Arapça mirası unutmaya ve hatta etkin bir şekilde bastırmaya başladığı bir dönemdir… Bu çalışma boyunca, Rönesans bilginlerinin ne yapmaya niyetli olduklarına dair söylediklerine değil, gerçekte ne yaptıklarına vurgu yapılmaktadır. Onlar teknik detaylarda Arapça bilimsel teorileri kullanıp benimsemişler midir, benimsememişler midir? Yine onlar etkin bir şekilde Arapça bilimlerin dağılımını artırmaya ya da azaltmaya çalışmışlar mıdır? Arapça teorileri benimsemenin ya da bir kenara atmanın içsel, bilimsel nedenleri nelerdir ve Rönesans’ta bu tür teorilerin ortaya çıkması ya da kaybolmasıyla bağlantılı kazançlar ve kayıplar nelerdir? Bu teknik çalışmalar temelinde, Arapça öğrenmenin Rönesans kültüründeki rolünü tanımlamak mümkün olacaktır. Çalışma aynı zamanda Rönesans’ta Arapça bilimin alımlanmasının sosyal arka planıyla ve özellikle de bu alımlamaya dâhil olan çeşitli figürlerin entelektüel ve sosyal çevreleriyle de ilgilenmektedir.”
Yazar Hakkında;
1969 Bremen doğumlu oryantalist ve felsefe tarihçisi. Araştırmaları İslam felsefesi ve doğa bilimi ile bunların Latin Avrupa’daki etkilerine yoğunlaşan 15. ve 16. yüzyıllarda felsefe, tıp ve astroloji üzerindeki bu etkinin zirvesini ve kademeli olarak sona ermesini incelediği Success and Suppression: Arabic Sciences and Philosophy in the Renaissance (2016) adlı kitabıyla tanınmaktadır. Hasse, iki düşünürle özellikle meşgul olmuştur: İbn Sînâ (Avicenna’s ‘De anima’ in the Latin West, 2000) ve İbn Rüşd (Averroes). Würzburg araştırma ekibiyle birlikte, klasik İslam bilginlerinin ve onların Latince çevirmenlerinin kelime dağarcığını dijital bir sözlük olan Arabic and Latin Glossary (2009’dan bu yana) üzerinden erişilebilir hâle getirmektedir. Yönettiği Ptolemaeus Arabus et Latinus edisyon projesi, 2.-16. yüzyılların astronomi ve astroloji tarihiyle ilgilidir. Würzburg Üniversitesi’nde Profesör olarak çalışmalarına devam eden ve Bavyera Bilimler Akademisi’nin üyesi olan Hasse, 2016 yılında Gottfried Wilhelm Leibniz Ödülü’ne layık görülmüştür.
KÜNYE
Yayınevi: VBKY
Kitabın adı: Başarı ve Bastırılma
Yazar: Dag Nikolaus Hasse
Kategori: Felsefe
Son Okuma: Büşranur Hazar
Çevirmen: Mehmet Zahit Tiryaki
Proje Editörü: M. Halit Çelikyön
Kapak ve Sayfa Uygulama: Faruk Özcan
Kitap Editörü: Kadir Filiz
Sayfa Sayısı: 600
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
